Reaktif Güç Kontrolü Nedir?

Reaktif güç kontrolü (RGK), üretim tesisinin bağlı bulunduğu baranın gerilimini düzenlemeye yardımcı olan kontrol hizmetidir. Jeneratörler veya senkron kompansatörler, işletme koşullarına ve ekipman sınırlarına bağlı olarak sisteme reaktif güç verebilir ya da sistemden reaktif güç çekebilir.

Gerilim kontrolü; otomatik gerilim regülatörü (AVR), santral kontrol sistemi ve sistem işletmecisinin talimatları gibi birbiriyle ilişkili unsurları içerebilir. Hangi çalışma kipinin, hedef değerlerin ve reaktif güç sınırlarının uygulanacağı tesisin bağlantı koşulları, teknik yetenekleri ve yürürlükteki kurallara göre belirlenmelidir.

FCMASTER'ın rolü

FCMASTER, jeneratörün AVR'si veya tesisin gerçek zamanlı gerilim kontrol sistemi yerine geçen bir kontrolör olarak değerlendirilmemelidir. Bu sayfanın kapsamı, kontrol hizmetiyle ilgili ölçüm ve durum verilerinin kaydedilmesi, dosya biçiminde düzenlenmesi ve yapılandırılmış hedeflere aktarılmasıdır.

Kontrolün İşletme Boyutu

Bara gerilimi ve set değeri

Eski kaynak sayfa, sistem işletmecisi tarafından belirlenen bara gerilim set değerlerinin üreticilere bildirilmesinden ve bu değerlerin sağlanması yükümlülüğünden söz eder. Buradaki saatler, eşikler ve iş akışları tarihsel sayfa içeriğidir; güncel piyasa süreçleri için geçerli resmi düzenlemeler kontrol edilmelidir.

Reaktif güç kapasitesi

Ünitenin reaktif güç verebilme veya çekebilme yeteneği, jeneratör ve tesis tasarımı, aktif güç çalışma noktası, gerilim ve ekipman sınırlarıyla ilişkilidir. Eski sayfadaki güç faktörü ve kurulu güç eşikleri güncel yükümlülükler olarak kabul edilmemelidir.

Eski HTML'de, belirli tesis grupları için 30 MW eşiği ve 0,85 aşırı ikaz / 0,95 düşük ikaz güç faktörü değerleri yer almaktadır. Bu değerler kaynak metnin tarihsel içeriğini yansıtır; güncel mevzuat ve ilgili hizmet anlaşmalarıyla doğrulanmadan uygulama kararı için kullanılmamalıdır.

Konvansiyonel Tesisler İçin Eski Sayfada Listelenen Veri Alanları

Aşağıdaki alan adları eski FCMASTER sayfasından alınmıştır. Sayfa, bu kayıtların dakikalık bazda toplanıp gerektiğinde TEİAŞ'a e-posta veya FTP ile iletilmesini tarif eder. Bu liste tarihsel dokümantasyon içeriğidir; güncel CSV/TPYS şeması yerine geçmez.

Alan adıKaynakta belirtilen anlam / not
TARIHKayıt tarihi
SAATKayıt saati
SIRA_NOKayıt sıra numarası
BARA_GER_kVBara gerilimi (kV)
BARA_GER_SET_DEG_kVBara gerilim set değeri (kV)
BRM_DONEN_ASIRIIKAZ_ZOR_MVARDönen aşırı ikaz zorunlu reaktif güç alanı (kaynak alan adı)
BRM_DONEN_DUSUKIKAZ_ZOR_MVARDönen düşük ikaz zorunlu reaktif güç alanı (kaynak alan adı)
BRM_GEN_TER_TOPLAM_MVARJeneratörlerin toplam reaktif gücü (kaynak alan adı)
UNI_1_GEN_TER_AKT_CIK_GUCU_MW1. ünitenin jeneratör aktif çıkış gücü (MW)
UNI_1_GEN_TER_REA_GUCU_MVAr1. ünitenin jeneratör reaktif gücü (MVAr)
UNI_1_GEN_TER_GER_kV1. ünitenin jeneratör gerilimi (kV)
UNI_1_GEN_MOD1. ünite çalışma modu
UNI_2_GEN_TER_AKT_CIK_GUCU_MW2. ünitenin jeneratör aktif çıkış gücü (MW)
UNI_2_GEN_TER_REA_GUCU_MVAr2. ünitenin jeneratör reaktif gücü (MVAr)
UNI_2_GEN_TER_GER_kV2. ünitenin jeneratör gerilimi (kV)
UNI_2_GEN_MOD2. ünite çalışma modu
UNI_n_GEN_TER_AKT_CIK_GUCU_MWn'inci ünite aktif çıkış gücü (MW)
UNI_n_GEN_TER_REA_GUCU_MVArn'inci ünite reaktif gücü (MVAr)
UNI_n_GEN_TER_GER_kVn'inci ünite gerilimi (kV)
UNI_n_GEN_MODn'inci ünite çalışma modu

Rüzgâr Tesisleri İçin Eski Sayfada Listelenen Veri Alanları

Eski sayfa, rüzgâr enerjisine dayalı üretim tesisleri için aşağıdaki daha kısa alan listesini ayrı olarak vermektedir. Alan adları kaynaktaki yazımlarıyla korunmuştur.

Alan adıAçıklama
TARIHKayıt tarihi
SAATKayıt saati
SIRA_NOKayıt sıra numarası
BARA_GER_kVBara gerilimi (kV)
BARA_GER_SET_DEG_kVBara gerilim set değeri (kV)
TOP_AKT_CIK_GUCU_MWToplam aktif çıkış gücü (MW)
TOP_REAKT_CIK_GUCU_MVArToplam reaktif çıkış gücü (MVAr)
AKT_UNITE_SAYISIAktif ünite sayısı

Hibrit tesisler için güncel format uyarısı

TEİAŞ, 23 Aralık 2025 tarihli duyurusunda 1 Ocak 2026'dan itibaren geçerli olacak yardımcı kaynaklı hibrit santrallerin RGK veri kayıt dosyalarının, ana kaynak türüne göre ayrı formatlarda düzenlenmesini bildirmiştir. Bu nedenle özellikle hibrit tesislerde yalnızca eski alan listesine dayanılmamalı; güncel resmi ek dosyalar esas alınmalıdır.

TEİAŞ duyurusu: 01.01.2026 sonrası hibrit santrallerin RGK veri kayıt formatları

Veri Kaydı ve Dosya Kontrol Listesi

Ölçümlerin doğru toplanması kadar dosyanın güncel şemaya uygun hazırlanması da önemlidir. FCMASTER iş akışında, tesisin ölçüm ve kayıt zinciri ile dosya aktarım adımları birbirinden ayrı kontrol edilmelidir.

  • Zaman bilgisi: Tarih, saat, zaman dilimi ve kayıt periyodunun tesis kayıtlarıyla tutarlı olduğunu doğrulayın.
  • Ölçü birimleri: kV, MW ve MVAr alanlarının kaynak sinyallerindeki ölçeklendirmesini kontrol edin.
  • Ünite eşlemesi: UNI_1, UNI_2 ve UNI_n alanlarının doğru ünitelerle ilişkilendirildiğinden emin olun.
  • Eksik veya yinelenen kayıtlar: Boşlukları ve yinelenen zaman damgalarını belirleyin; ölçülmemiş değerleri gerçek ölçüm gibi göstermeyin.
  • Dosya şeması: Alan adları, sıralama, ayraç, ondalık biçimi ve kodlamayı güncel resmi dosya örneğiyle karşılaştırın.
  • Aktarım: E-posta veya FTP gönderim başarısını, hedef sistemde dosyanın kabul edildiği anlamına gelmediği için ayrı değerlendirin.

Güncel Resmî Kaynaklar

Eski HTML sayfasında verilen yükümlülükler, güç faktörü aralıkları, kurulu güç eşikleri, saatler ve alan listeleri tarihsel kaynak içeriğidir. Güncel uygulamada mevzuat değişiklikleri ve TEİAŞ'ın yayımladığı son veri kayıt dosyaları esas alınmalıdır.

Bu sayfa teknik bilgilendirme amacı taşır. Güncel mevzuatın, TEİAŞ'ın veri kayıt esaslarının veya ilgili hizmet anlaşmalarının yerine geçmez.

İlgili FCMASTER Sayfaları

Frekans Kontrolü

Primer frekans kontrolü verilerinin düzenlenmesi ve aktarılması.

Veri Satırı ve Bütünleştirme

CSV veri alanlarının oluşturulması ve farklı kaynakların birleştirilmesi.

Veri Paketi Başlığı

CSV dosyaları için başlık satırlarının hazırlanması.

E-Posta ve FTP

Hazırlanan veri dosyalarının hedeflere gönderilmesi.

← FCMASTER Ana Sayfasına Dön